Tabela norm oceny procentowej
|
TABELA NORM OCENY PROCENTOWEJ TRWAŁEGO USZCZERBKU NA ZDROWIU
A. USZKODZENIA GŁOWY
Procent uszczerbku na zdrowiu
1. Uszkodzenie powłok czaszki (bez uszkodzeń kostnych):
a) uszkodzenie powłok czaszki – w zależności od rozmiaru, ruchomości, tkliwości blizn itp. ............ 1-10
Pozbawienie owłosienia (w zależności od obszaru):
b) poniżej 25% powierzchni skóry owłosionej ...................................................................................... 1-10
c) od 25% do 75 % powierzchni skóry owłosionej ............................................................................... 11-20
d) powyżej 75% powierzchni skóry owłosionej .................................................................................... 21-30
UWAGA:
W przypadku uzupełnienia ubytku skóry owłosionej przeszczepem skóry oraz odtworzenia własnego owłosienia należy oceniać wg punktu 1 a. W przypadku skutecznej replantacji skalpu oceniać wg punktu 1a.
2. Uszkodzenie kości sklepienia i podstawy czaszki (wgłobienia, szczeliny, fragmentacja) – w zależności od rozległości uszkodzeń:
a) bez wycieku płynu mózgowo-rdzeniowego ....................................................................................... 1-10
b) z nawracającym płynotokiem nosowym i/lub usznym ...................................................................... 10-30
3. Ubytki w kościach sklepienia czaszki o łącznej powierzchni - w zależności od rozmiarów:
a) poniżej 10 cm ² ................................................................ ................................................................. 1-10
b) od 10 do 50 cm ² ............................................................................................................................... 11-15
c) powyżej 50 cm².................................................................................................................................. 16-25
UWAGA:
Jeżeli powstały ubytek kości został uzupełniony operacją plastyczną z dobrym efektem, odsetek trwałego uszczerbku na zdrowiu oceniony za pierwotny ubytek - należy zmniejszyć o połowę.
Jeżeli przy uszkodzeniach i ubytkach kości czaszki (poz. 2 i 3) występują jednocześnie uszkodzenia powłok czaszki (poz. 1), należy osobno oceniać stopień uszczerbku za uszkodzenia lub ubytki kości wg poz. 2 lub 3 i osobno za uszkodzenia powłok czaszki wg poz.1.
4. Powikłania towarzyszące uszkodzeniom wymienionym w poz. 1, 2, 3 w postaci: przewlekłego zapalenia kości, ropowicy podczepcowej leczonej operacyjnie, przepukliny mózgowej – ocenia się dodatkowo – w zależności od rodzaju i stopnia powikłań: ................................................................ 1-25
5. Porażenia i niedowłady pochodzenia mózgowego:
a) porażenie połowicze, porażenie kończyn dolnych uniemożliwiające samodzielne stanie i chodzenie 0- 1 ° wg skali Lovette’a....................... 100
b) głęboki niedowład połowiczy lub obu kończyn dolnych znacznie utrudniający sprawność kończyn 2 ° lub 2/3° wg skali Lovette’a ............. 60-80
c) średniego stopnia niedowład połowiczy lub niedowład obu kończyn dolnych 3° lub 3/4° wg skali Lovette’a ....................................................... 40-60
d) nieznacznego stopnia (niewielki, dyskretny) niedowład połowiczy lub obu kończyn dolnych 4 ° lub 4/5° wg skali Lovette’a ....................... 10 - 40
e) porażenie kończyny górnej 0- 1° wg skali Lovette’a z niedowładem kończyny dolnej 3-4° wg skali Lovette’a:
prawej ................................................................................................................................................ 70-90
lewej .................................................................................................................................................. 60-80
f) niedowład kończyny górnej 3- 4 ° wg skali Lovette’a z porażeniem kończyny dolnej 0- 1 ° wg skali Lovette’a:
- prawej ............................................................................................................................................... 70-90
lewej .................................................................................................................................................. 60-80
g) monoparezy pochodzenia ośrodkowego dotyczące kończyny górnej 0 - 1° wg skali Lovette’a:
- prawa ................................................................................................................................................ 40-50
- lewa ................................................................................................................................................... 30-40
h) monoparezy pochodzenia ośrodkowego dotyczące kończyny górnej 2° -2/3 ° wg skali Lovette’a:
- prawa ................................................................................................................................................. 30-40
- lewa ................................................................................................................................................... 25- 30
i) monoparezy pochodzenia ośrodkowego dotyczące kończyny górnej 3- 4 ° wg skali Lovette’a:
- prawa ................................................................................................................................................. 10- 30
- lewa ...................................................................................................................................................... 5-20 j) monoparezy pochodzenia ośrodkowego dotyczące kończyny dolnej 0 ° wg skali Lovette’a: ................. 50
k) monoparezy pochodzenia ośrodkowego dotyczące kończyny dolnej 1- 2 ° wg skali Lovette’a: ........ 30-50
l) monoparezy pochodzenia ośrodkowego dotyczące kończyny dolnej 3- 4 ° wg skali Lovette’a ......... 10-30
UWAGA:
W przypadku współistnienia zaburzeń mowy o typie afazji oceniać dodatkowo wg punktu 11, uwzględniając, że całkowity uszczerbek na zdrowiu z tytułu uszkodzenia mózgu nie może przekroczyć 100%.
W przypadku współistnienia deficytu ruchowego z innymi objawami organicznego uszkodzenia mózgu należy oceniać wg punktu 9.
W przypadku różnicy w nasileniu niedowładu pomiędzy kończynami dolnymi, należy oceniać wg punktu 5 g oddzielnie dla każdej kończyny.
SKALA LOVETTE’A
0º - brak czynnego skurczu mięśnia - brak siły mięśniowej,
1º - ślad czynnego skurczu mięśnia – 10 % prawidłowej siły mięśniowej,
2º - wyraźny skurcz mięśnia i zdolność wykonania ruchu przy pomocy i odciążeniu odcinka ruchomego –
25 % prawidłowej siły mięśniowej,
3º - zdolność do wykonywania ruchu czynnego samodzielnego z pokonaniem ciężkości danego odcinka –
50 % prawidłowej siły mięśniowej,
4º - zdolność do wykonania czynnego ruchu z pewnym oporem – 75% prawidłowej siły mięśniowej
5º - prawidłowa siła, tj. zdolność wykonywania czynnego ruchu z pełnym oporem – 100 % prawidłowej siły
mięśniowej
6. Izolowane zespoły pozapiramidowe:
a) utrwalony zespół pozapiramidowy znacznie utrudniający sprawność ustroju i wymagający opieki osób trzecich.................................. 100
b) zespół pozapiramidowy utrudniający sprawność ustroju z zaburzeniami mowy, itp. .............. 40-80
c) zaznaczony zespół pozapiramidowy .................................................................................................. 5-30
7. Zaburzenia równowagi i inne poza niedowładem zaburzenia sprawności ruchowej (ataksja, dysmetria, inne objawy zespołu móżdżkowego) pochodzenia mózgowego:
a) uniemożliwiające chodzenie................................................................................................................. 100
b) utrudniające w dużym stopniu chodzenie i sprawność ruchową ..................................................... 50-80
c) utrudniające w miernym stopniu chodzenie i sprawność ruchową ................................................. 10-40
d) utrudniające w niewielkim stopniu chodzenie i sprawność ruchową ................................................. 1-10
8. Padaczka jako izolowane następstwo uszkodzenia mózgu:
a) padaczka z bardzo częstymi napadami -3 napady w tygodniu i więcej ............................................ 50-60
b) padaczka z napadami - powyżej 2 na miesiąc ................................................................................. 30-50
c) padaczka z napadami - 2 i mniej na miesiąc .................................................................................... 10-30
d) padaczka z napadami o różnej morfologii - bez utrat przytomności ................................................ 1-10
UWAGA:
Podstawą rozpoznania padaczki są: powtarzające się napady padaczkowe, typowe zmiany EEG, dokumentacja z przebiegu leczenia, ustalone rozpoznanie przez lekarza leczącego.
W przypadku współistnienia padaczki z innymi objawami organicznego uszkodzenia mózgu należy oceniać wg punktu 9.
9. Zaburzenia neurologiczne i psychiczne spowodowane organicznym uszkodzeniem mózgu (encefalopatie) w zależności od stopnia zaburzeń neurologicznych i psychicznych:
a) ciężkie zaburzenia psychiczne i neurologiczne uniemożliwiające samodzielną egzystencję .......................................................... 80-100
b) encefalopatia ze zmianami charakterologicznymi i/lub dużym deficytem neurologicznym ............ 50-80
c) encefalopatia ze zmianami charakterologicznymi i/lub deficytem neurologicznym o średnim nasileniu............................................ 30-50
d) encefalopatia z niewielkimi zmianami charakterologicznymi i/lub niewielkim deficytem neurologicznym........................................ 10-30
UWAGA:
Rozpoznanie encefalopatii powinno być potwierdzone występowaniem deficytu w stanie neurologicznym i psychicznym, udokumentowane badaniem psychiatrycznym, psychologicznym i neurologicznym oraz zmiany w obrazie EEG, TK lub NMR.
10. Nerwice i inne utrwalone skargi subiektywne powstałe w następstwie urazów czaszkowo-mózgowych lub po ciężkim uszkodzenia ciała:
a) skargi subiektywne związane z urazem głowy lub z ciężkim uszkodzeniem innych części ciała w zależności od stopnia zaburzeń (nawracające bóle i zawroty głowy, męczliwość, nadpobudliwość, osłabienie pamięci, trudności w skupieniu uwagi, bezsenność itp.) ............................ 1-5
b) zespół stresu pourazowego, utrwalone nerwice związane z urazem czaszkowo-mózgowym lub po ciężkim uszkodzeniu ciała - w zależności od stopnia zaburzeń, wymagające stałego leczenia psychiatrycznego ...................................................................................................................... 5-20
11. Zaburzenia mowy:
a) afazja całkowita (sensoryczna lub sensoryczno-motoryczna) z agrafią i aleksją ............................... 100
b) afazja całkowita motoryczna ................................................................................................................. 60
c) afazja średniego i znacznego stopnia utrudniająca porozumiewanie się ........................................... 20-40
d) afazja nieznacznego stopnia ............................................................................................................. 10-20
12. Zespoły podwzgórzowe i inne zaburzenia wewnątrzwydzielnicze pochodzenia ośrodkowego (moczówka prosta, cukrzyca, nadczynność tarczycy itp.):
a) znacznie upośledzające czynność ustroju ......................................................................................... 40-60
b) nieznacznie upośledzające czynność ustroju .................................................................................... 20-30
13. Uszkodzenie częściowe lub całkowite nerwów ruchowych gałki ocznej:
a) z objawami dwojenia obrazu, opadania powieki i zaburzeniami akomodacji .................................. 20-35
b) z objawami dwojenia obrazu i opadania powieki .............................................................................. 10-20
c) z objawami dwojenia obrazu bez opadania powieki .......................................................................... 5-15
d) zaburzenia akomodacji lub inne zaburzenia czynności mięśni wewnętrznych oka .............................1-15
14. Uszkodzenie częściowe lub całkowite nerwu trójdzielnego – w zależności od stopnia uszkodzenia:
a) czuciowe (w tym neuralgia pourazowa ) ............................................................................................. 1-10
b) ruchowe ............................................................................................................................................... 1-10
c) czuciowo – ruchowe ........................................................................................................................... 5-20
15. Uszkodzenie nerwu twarzowego:
a) obwodowe całkowite z niedomykaniem powieki ................................................................................. 20
b) obwodowe częściowe w zależności od nasilenia dolegliwości ........................................................... 5-15
c) izolowane uszkodzenie centralne ........................................................................................................ 5-10
UWAGA:
Współistnienie uszkodzenia nerwu twarzowego z pęknięciem kości skalistej oceniać wg poz. 48.
Uszkodzenie centralne nerwu twarzowego współistniejące z innymi objawami świadczącymi o uszkodzeniu mózgu oceniać wg punktu 5 lub 9.
16. Uszkodzenie częściowe lub całkowite nerwów językowo-gardłowego i błędnego – w zależności od stopnia zaburzeń mowy, połykania, oddechu, krążenia i przewodu pokarmowego:
a) niewielkiego stopnia............................................................................................................................ 5-10
b) średniego stopnia .............................................................................................................................. 10-25
c) dużego stopnia ................................................................................................................................... 25-50
17. Uszkodzenie częściowe lub całkowite nerwu dodatkowego – w zależności od stopnia uszkodzenia:.... .......................... 3-15
18. Uszkodzenie częściowe lub całkowite nerwu podjęzykowego – w zależności od stopnia uszkodzenia:............................ 5-20
UWAGA:
Jeżeli uszkodzeniom nerwów czaszkowych towarzyszą inne uszkodzenia mózgu należy oceniać wg punktu 9.
19. Uszkodzenia powłok twarzy (blizny i ubytki):
a) oszpecenia bez zaburzeń funkcji – w zależności od rozmiarów blizn i ubytków w powłokach twarzy...................................... 1-10
b) oszpecenia z miernymi zaburzeniami funkcji – w zależności od rozmiarów blizn i ubytków w powłokach twarzy oraz stopnia zaburzeń funkcji 5-30
c) oszpecenia połączone z dużymi zaburzeniami funkcji – w zależności od rozmiarów blizn i ubytków w powłokach twarzy oraz stopnia zaburzeń funkcji ........................................................................... 30-60
20. Uszkodzenia nosa (w tym złamania kości nosa, uszkodzenia chrząstki, ubytki części miękkich):
a) uszkodzenia nosa bez zaburzeń oddychania i powonienia – blizny i/lub niewielkie zniekształcenie nosa........................................... 1-5
b) uszkodzenie nosa z zaburzeniami oddychania – znacznego stopnia deformacja nosa lub utrata części nosa................................... 5-15
c) uszkodzenia nosa z zaburzeniami oddychania i powonienia – w zależności od stopnia zaburzeń w oddychaniu i powonieniu... 15-20
d) utrata lub zaburzenia powonienia w następstwie uszkodzenia przedniego dołu czaszki:..................... 1-5
e) utrata znacznej części nosa lub utrata całkowita (łącznie z kością nosa) ........................................ 20-30
UWAGA:
O ile znacznej deformacji nosa towarzyszą blizny nosa oceniać łącznie wg punktu 20.
O ile uszkodzenia nosa, warg, powiek wchodzi w zespół uszkodzeń objętych punktem 19, należy stosować ocenę wg tego punktu (tj. wg punktu19).
21. Uszkodzenia w obrębie zębów:
a) utrata częściowa korony zęba bez uszkodzeń miazgi - siekacze lub kły ................................................. 1
b) utrata częściowa korony zęba bez uszkodzeń miazgi -pozostałe zęby .................................................. 0,5
c) utrata częściowa korony zęba z uszkodzeniem miazgi -siekacze lub kły ............................................. 1,5
d) utrata częściowa korony zęba z uszkodzeniem miazgi- pozostałe zęby .................................................. 1
e) całkowita utrata korony zęba z zachowaniem korzenia - siekacze lub kły .............................................. 2
f) całkowita utrata korony zęba z zachowaniem korzenia - pozostałe zęby ............................................. 1,5
g) całkowita utrata zęba - siekacze lub kły ................................................................................................... 3
h) całkowita utrata zęba - pozostałe zęby ..................................................................................................... 2
i) pourazowe rozchwianie zęba ................................................................................................................. 0,5
22. Uszkodzenia (złamania, zwichnięcia) kości oczodołu, szczęki, kości jarzmowej, żuchwy, stawu skroniowo-żuchwowego - w zależności od przemieszczeń, zniekształceń, niesymetrii zgryzu, upośledzenia żucia, rozwierania jamy ustnej, zaburzeń czucia:
a) nieznacznego stopnia ............................................................................................................................ 1-5
b) średniego stopnia ................................................................................................................................ 5-10
c) znacznego stopnia .............................................................................................................................. 10-25
UWAGA
W przypadku urazu oczodołu z dwojeniem obrazu bez zaburzeń ostrości wzroku, należy oceniać dodatkowo wg punktu 26 b, w przypadku zaburzeń ostrości wzroku według tabeli 26 a.
W przypadku pojawienia się dużych deficytów neurologicznych dotyczących unerwienia twarzy orzekać dodatkowo z punktu właściwego dla danego nerwu.
Jeżeli uszkodzeniom kości twarzoczaszki towarzyszy oszpecenie oceniać jedynie wg punktu 19.
W przypadku złamania żuchwy z innymi kośćmi twarzoczaszki, następstwa uszkodzeń żuchwy oceniać oddzielnie od złamania pozostałych kości twarzoczaszki - dodatkowo z punktu 22 lub 23.
23. Utrata szczęki lub żuchwy łącznie z oszpeceniem i utratą zębów – w zależności od wielkości ubytków, oszpecenia i powikłań:
a) częściowa .......................................................................................................................................... 15-35
b) całkowita ........................................................................................................................................…40–50
24. Ubytek podniebienia:
a) z zaburzeniami mowy i połykania – w zależności od stopnia zaburzeń .......................................... 10-25
b) z dużymi zaburzeniami mowy i połykania – w zależności od stopnia zaburzeń ............................. 25-40
25. Urazy języka, przedsionka jamy ustnej, warg, ubytki - w zależności od blizn, zniekształceń, wielkości ubytków, zaburzeń mowy, trudności w połykaniu:
a) uszkodzenie języka, uszkodzenia przedsionka jamy ustnej, warg w zależności od wielkości uszkodzeń – zmiany i ubytki niewielkiego stopnia ................................................................................................... 1-5
b) ubytki języka, uszkodzenia przedsionka jamy ustnej i warg – zmiany i ubytki średniego stopnia upośledzające odżywianie............. 5-15
c) duże zmiany i ubytki języka – upośledzające mowę i odżywianie w zależności od stopnia...................................................................... 15-40
d) całkowita utrata języka .......................................................................................................................... 50
B. USZKODZENIA NARZĄDU WZROKU
26. Obniżenie ostrości wzroku bądź utrata jednego lub obu oczu:
a) przy obniżeniu ostrości wzroku lub utracie wzroku jednego lub obu oczu, trwały uszczerbek ocenia się wg poniższej tabeli:
b) dwojenie obrazu bez zaburzeń ostrości wzroku ................................................................................. 1-10
c) utrata wzroku jednego oka z jednoczesnym wyłuszczeniem gałki ocznej ........................................... 38
UWAGA:
Ostrość wzroku zawsze określa się po korekcji szkłami, zarówno przy zmętnieniu rogówki lub soczewki, jak i przy współistnieniu uszkodzenia siatkówki lub nerwu wzrokowego.
Wartość uszczerbku w punkcie 26 c obejmuje również oszpecenie związane z wyłuszczeniem gałki ocznej.
27. Porażenie nastawności (akomodacji) przy braku zaburzeń ostrości wzroku po korekcji:
a) jednego oka ........................................................................................................................................... 15
b) obu oczu ............................................................................................................................................... 30
UWAGA:
W przypadku pseudosoczewkowatości bez zaburzeń ostrości wzroku oceniać wg punktu 27, w przypadku nie dających się skorygować zaburzeń ostrości wzroku wg punktu 34.
28. Uszkodzenie gałki ocznej wskutek urazów tępych:
a) z zaburzeniami ostrości wzroku ........................................................................................... wg tabeli 26a
b) z widocznym defektem kosmetycznym lub deformacją w obrębie gałki ocznej, blizny rogówki - bez zaburzeń ostrości wzroku .................................................................................................................. 1-5
29. Uszkodzenie gałki ocznej- wskutek urazów drążących oraz nieusunięte ciało obce oczodołu:
a) z zaburzeniami ostrości wzroku ......................................................................................... wg tabeli 26 a
b) z widocznym defektem kosmetycznym lub deformacją w obrębie gałki ocznej, blizny rogówki - bez zaburzeń ostrości wzroku ...................................................................................................................... 1-5
c) nieusunięte ciało obce wewnątrzgałkowe z obniżeniem ostrości wzroku .............. wg tabeli 26a + 10 %
d) nieusunięte ciało obce wewnątrzgałkowe bez obniżenia ostrości wzroku ............................................ 10
e) nieusunięte ciało obce oczodołu ............................................................................................................ 1-5
30. Uszkodzenie gałki ocznej wskutek urazów chemicznych, termicznych, spowodowanych promieniowaniem elektromagnetycznym oraz energią elektryczną:
a) w zależności od zaburzeń ostrości wzroku ........................................................................... wg tabeli 26a
b) bez zaburzeń ostrości wzroku ................................................................................................................ 1-5
31. Koncentryczne zwężenie pola widzenia oceniać wg poniższej tabeli 31 w zależności od - mniej lub bardziej korzystnej lokalizacji zwężenia pola widzenia:
Tabela 31 32. Połowicze i inne niedowidzenia:
a) dwuskroniowe ........................................................................................................................................ 60
b) dwunosowe ............................................................................................................................................ 30
c) jednoimienne .......................................................................................................................................... 30
d) inne ubytki pola widzenia (jednooczne)........................................................................................... 1-5
33. Bezsoczewkowość bez współistnienia zaburzeń ostrości wzroku po korekcji:
a) w jednym oku ....................................................................................................................................... 25
b) w obu oczach ........................................................................................................................................ 40
UWAGA:
W przypadku gdy współistnieją nie dające się skorygować zaburzenia ostrości wzroku ocenia się dodatkowo wg tabeli 26a z ograniczeniem do 35 % dla jednego oka i 100 % za oba oczy.
34. Pseudosoczewkowość przy współistnieniu nie poddających się korekcji zaburzeń ostrości wzroku:
a) w jednym oku ....................................................................................... wg tabeli 26a w granicach 15-35
b) w obu oczach .................................................................................... wg tabeli 26a w granicach 30 –100
35. Zaburzenia w drożności przewodów łzowych (łzawienie) – w zależności od stopnia i natężenia:
a) w jednym oku ..................................................................................................................................... 5- 10
b) w obu oczach ......................................................................................................................................10-15
36. Odwarstwienie siatkówki jednego oka – oceniać wg tabeli 26a i 31 nie mniej niż: ............................... 15
37. Jaskra:
a) bez zaburzeń pola widzenia i ostrości wzroku ......................................................................................... 2
b) z zaburzeniem pola widzenia i ostrości wzroku oceniać wg tabeli ostrości wzroku (poz. 26a) oraz tabeli koncentrycznego zwężenia pola widzenia (poz. 31), z tym zastrzeżeniem, że ogólny procent uszczerbku nie może wynosić więcej niż 35% za jedno oko i 100% za oba oczy.
38. Wytrzeszcz tętniący - w zależności od stopnia: ................................................................................. 50-100
39. Zaćma urazowa - oceniać wg tabeli ostrości wzroku (poz. 26a).
40. Przewlekłe zapalenie spojówek, uszkodzenia powiek (oparzenia, urazy itp.) :
a) niewielkie zmiany.................................................................................................................................. 1-5
b) duże zmiany, blizny i zrosty powiek powodujące niedomykalność .................................................. 5-10
UWAGA:
Suma orzeczonego uszczerbku na zdrowiu z tytułu uszkodzeń poszczególnych struktur oka nie może przekroczyć wartości uszczerbku przewidzianej za całkowitą utratę wzroku w jednym oku (35 %) lub w obu oczach (100 %).
Jeżeli uraz powiek wchodzi w skład uszkodzeń innych części twarzy oceniać według punktu 19 lub 22.
C. USZKODZENIA NARZĄDU SŁUCHU
41. Upośledzenie ostrości słuchu,
a) Przy upośledzeniu ostrości słuchu, trwały uszczerbek ocenia się wg niżej podanej tabeli:
Tabela 41a UWAGA:
Oblicza się oddzielnie średnią dla ucha prawego i lewego biorąc pod uwagę częstotliwości dla 500, 1000 i 2000 Hz. Jeżeli różnica pomiędzy wartościami dla 500 Hz i 2000 HZ jest większa niż 40 dB, ubytek słuchu wylicza się jako średnią z czterech progów : 500, 1000, 2000 i 4000 Hz. Jeżeli różnica pomiędzy wartościami dla 500 Hz i 2000 Hz jest większa niż 40 dB, ale próg słyszalności dla 4000 Hz jest lepszy niż dla 2000 Hz, ubytek słuchu wylicza się jako średnią z trzech progów 500, 1000, 4000 Hz
b) pourazowe szumy uszne - w zależności od stopnia nasilenia ........................................................... 1-5
UWAGA:
Jeżeli szum uszny towarzyszy deficytowi słuchu należy oceniać wyłącznie według tabeli 41a, natomiast jeżeli towarzyszy zaburzeniom równowagi to oceniać wg punktu 47.
42. Urazy małżowiny usznej:
a) zniekształcenie małżowiny (blizny, oparzenia i odmrożenia) lub utrata części małżowiny - w zależności od stopnia uszkodzeń....... 1-10
b) całkowita utrata jednej małżowiny.................................................................................................... 15
c) całkowita utrata obu małżowin ........................................................................................................ 30
43. Zwężenie lub zarośnięcie zewnętrznego przewodu słuchowego - jednostronne lub obustronne z osłabieniem lub przytępieniem słuchu: .................................................................. oceniać wg tabeli 41a
44. Przewlekłe ropne zapalenie ucha środkowego:
a) jednostronne ......................................................................................................................................... 5
b) obustronne............................................................................................................................................... 10
45. Przewlekłe ropne zapalenie ucha środkowego powikłane perlakiem, próchnicą kości lub polipem ucha - w zależności od stopnia powikłań:
a) jednostronne ...................................................................................................................................... 5-15
b) obustronne ...................................................................................................................................... 10-20
46. Uszkodzenie ucha środkowego, błony bębenkowej, kosteczek słuchowych:
a) bez upośledzenia słuchu, w zależności od blizn, zniekształceń ............................................................ 1-5
b) z upośledzeniem słuchu ....................................................................................... Oceniać wg tabeli 41a
47. Uszkodzenie ucha wewnętrznego:
a) z uszkodzeniem części słuchowej ......................................................................... Oceniać wg tabeli 41a
b) z uszkodzeniem części statycznej (zawroty głowy, nudności, niewielkie zaburzenia równowagi) ... 1-20
c) z uszkodzeniem części statycznej (zawroty głowy, zaburzenia równowagi utrudniające poruszanie się, nudności, wymioty)....... 20-50
d) z uszkodzeniem części słuchowej i statycznej - w zależności od stopnia uszkodzenia .................... 30-60
48. Uszkodzenie nerwu twarzowego łącznie z pęknięciem kości skalistej:
a) jednostronne - w zależności od stopnia uszkodzenia......................................................................... 10-25
b) dwustronne......................................................................................................................................... 25-60
D. USZKODZENIA SZYI, KRTANI, TCHAWICY I PRZEŁYKU
49. Uszkodzenie gardła z upośledzeniem funkcji ......................................................................................... 5-10
50. Uszkodzenie lub zwężenie krtani, uszkodzenie nerwów krtaniowych, pozwalające na obchodzenie się bez rurki tchawiczej - w zależności od stopnia uszkodzenia:
a) niewielka okresowa duszność, chrypka .............................................................................................. 5-10
b) świst krtaniowy, duszność przy umiarkowanych wysiłkach, zachłystywanie się ............................. 10-30
51. Uszkodzenie krtani, powodujące konieczność stałego noszenia rurki tchawiczej:
a) z zaburzeniami głosu - w zależności od stopnia ............................................................................. 35-50
b) z bezgłosem............................................................................................................................................ 60
52. Uszkodzenie tchawicy - w zależności od stopnia jej zwężenia:
a) bez niewydolności oddechowej......................................................................................................... 1-10
b) duszność w trakcie wysiłku fizycznego ........................................................................................... 10-20
c) duszność w trakcie chodzenia po poziomym odcinku drogi wymagająca okresowego zatrzymania się w celu nabrania powietrza ................................................................................................................... 20-40
d) duże zwężenie potwierdzone badaniem bronchoskopowym z dusznością spoczynkową .............. 40-60
53. Uszkodzenie przełyku :
a) ze zwężeniem bez zaburzeń w odżywianiu ........................................................................................ 1-5
b) z częściowymi trudnościami w odżywianiu - w zależności od stopnia upośledzenia stanu odżywiania................ 5-30
c) odżywianie tylko płynami ..................................................................................................................... 50
d) całkowitą niedrożność przełyku ze stałą przetoką żołądkową .............................................................. 80
54. Uszkodzenie tkanek miękkich skóry, mięśni, naczyń - w zależności od blizn, ruchomości szyi, ustawienia głowy:
a) zmiany niewielkiego stopnia ................................................................................................................. 15
b) zmiany średniego stopnia ................................................................................................................... 5-15
c) rozległe blizny, w znacznym stopniu ograniczona ruchomość szyi z niesymetrycznym ustawieniem głowy............... 15-30
UWAGA:
Uszkodzenie tkanek miękkich z jednoczesnym uszkodzeniem kręgosłupa szyjnego - oceniać wg punktu 89.
E. USZKODZENIA KLATKI PIERSIOWEJ I ICH NASTĘPSTWA
55. Urazy części miękkich klatki piersiowej, grzbietu - w zależności od zniekształcenia, rozległości blizn, ubytków mięśni i stopnia upośledzenia oddychania:
a) zniekształcenia, ubytki i blizny nie ograniczające ruchomości klatki piersiowej.................................. 1-5
b) mierne ograniczenie ruchomości klatki piersiowej- blizny, ubytki mięśniowe z niewielkim zmniejszeniem wydolności oddechowej........ 5-10
c) średniego stopnia ograniczenie ruchomości klatki piersiowej- blizny, ubytki mięśniowe ze średnim zmniejszeniem wydolności oddechowej...10-25
d) znacznego stopnia ograniczenie ruchomości klatki piersiowej, rozległe ściągające blizny, duże ubytki mięśniowe ze znacznym zmniejszeniem wydolności oddechowej ................................................ 25-40
UWAGA:
Stopnie upośledzenia wydolności oddechowej zawarte są w uwadze po punkcie 62.
56. Utrata brodawki:
a) częściowa w zależności od rozległości blizn ..................................................................................... 1-10
b) całkowita utrata brodawki – w zależności od płci i wieku .............................................................. 10-15
UWAGA:
Stopień uszczerbku na zdrowiu po całkowitej utracie brodawki oceniać również wg przewidywanej utraty funkcji.
57. Uszkodzenie lub utrata sutka w zależności od wielkości ubytków i blizn:
a) częściowe uszkodzenie lub częściowa utrata w zależności od wielkości ubytku............................... 5-15
b) całkowita utrata sutka – w zależności od płci i wieku .................................................................... 20-25
c) utrata sutka z częścią mięśnia piersiowego w zależności od płci i wieku ....................................... 30-35
UWAGA:
Stopień uszczerbku na zdrowiu po całkowitej utracie sutka oceniać również wg przewidywanej utraty funkcji.
58. Złamania żeber:
a) żebra - bez zniekształceń ........................................................................................................................ 1
b) żeber - bez zniekształceń, bez zmniejszenia wydolności oddechowej ............................................... 2-5
c) żebra lub żeber z obecnością zniekształceń i bez zmniejszenia wydolności oddechowej .................. 2-10
d) złamania żeber z miernym ograniczeniem ruchomości klatki piersiowej - z niewielkiego stopnia zmniejszeniem wydolności oddechowej ............................................................................................ 5-10
e) złamania żeber ze średniego stopnia ograniczeniem ruchomości klatki piersiowej - ze średniego stopnia zmniejszeniem wydolności oddechowej.............................................................................................10-25
f) złamania żeber ze znacznego stopnia ograniczeniem ruchomości klatki piersiowej, ze znacznym zmniejszeniem wydolności oddechowej... 25-40
UWAGA:
Stopnie upośledzenia wydolności oddechowej zawarte są w uwadze po punkcie 62.
59. Złamanie mostka:
a) bez zniekształceń ................................................................................................................................... 1-3
b) z obecnością zniekształceń ................................................................................................................ 3-10
60. Złamania żeber lub mostka powikłane przewlekłym zapaleniem kości, obecnością ciał obcych (z wyjątkiem ciał obcych związanych z zastosowaniem technik operacyjnych), przetokami - ocenia się wg poz. 58-59, zwiększając stopień uszczerbku - w zależności od stopnia powikłań i upośledzenia funkcji o: ................................................................................................................................................... 1-15
61. Uszkodzenie płuc i opłucnej (zrosty opłucnowe, uszkodzenie tkanki płucnej, ubytki tkanki płucnej, ciała obce itp.):
a) uszkodzenie płuc i opłucnej bez cech niewydolności oddechowej .................................................... 1-5
b) z objawami niewydolności oddechowej niewielkiego stopnia .......................................................... 5-10
c) z objawami niewydolności oddechowej średniego stopnia ............................................................. 10-25
d) z niewydolnością oddechową znacznego stopnia ........................................................................... 25-40
62. Uszkodzenie tkanki płucnej powikłane przetokami oskrzelowymi, ropniem płuc - w zależności od stopnia niewydolności oddechowej:... 40-80
UWAGA:
Przy ocenie wg punktów 55, 58, 61 i 62 poza badaniem rentgenowskim, uszkodzenia tkanki płucnej i stopnie niewydolności oddechowej muszą być potwierdzone badaniem spirometrycznym i/ lub badaniem gazometrycznym.
W przypadku gdy następstwa obrażeń klatki piersiowej są oceniane z kilku punktów tabeli, a niewydolność oddechowa towarzyszy tym następstwom, trwały uszczerbek na zdrowiu wynikający ze stopnia niewydolności oddechowej ustala się wyłącznie w oparciu o jeden z tych punktów.
STOPNIE UPOŚLEDZENIA WYDOLNOŚCI ODDECHOWEJ:
niewielkiego stopnia zmniejszenie wydolności oddechowej - VC 70 –80%, FEV1 70 -80 %, FEV1%VC – 70-80% - w odniesieniu do wartości należnych,
średniego stopnia zmniejszenie wydolności oddechowej - VC 50 – 70%, FEV1 50 –70 %, FEV1%VC 50 - 70 % - w odniesieniu do wartości należnych,
znaczne zmniejszenie wydolności oddechowej – VC poniżej 50%, FEV1 poniżej 50%, FEV1%VC poniżej 50 % - w odniesieniu do wartości należnych.
63. Uszkodzenie serca lub osierdzia:
a) z wydolnym układem krążenia, EF powyżej 55 %, powyżej 10 MET, bez zaburzeń kurczliwości... 5-10
b) I klasa NYHA , EF 50 - 55%, powyżej 10 MET, niewielkie zaburzenia kurczliwości.................... 10-20
c) II klasa NYHA, EF 45% -55% 7-10 MET, umiarkowane zaburzenia kurczliwości ...................... 20-40
d) III klasa NYHA, EF 35%– 45 %, 5-7 MET, nasilone zaburzenia kurczliwości............................... 40-60
e) IV klasa NYHA, EF <35 %, poniżej 5 MET, znaczne zaburzenia kurczliwości ........................... 60-90
UWAGA:
Stopień wydolności układu krążenia musi być oceniony na podstawie badania klinicznego, badań obrazowych serca i/ lub badania EKG wysiłkowego. Przy zaliczaniu następstw do poszczególnych podpunktów, muszą być spełnione co najmniej dwa kryteria.
KLASYFIKACJA NYHA - KLASYFIKACJA NOWOJORSKIEGO TOWARZYSTWA KARDIOLOGICZNEGO WYRÓŻNIA NASTĘPUJĄCE STANY CZYNNOŚCIOWE SERCA:
Klasa I.
Choroba serca bez ograniczenia fizycznej aktywności. Podstawowa aktywność fizyczna nie powoduje zmęczenia, duszności, kołatania serca i bólów wieńcowych.
Klasa II.
Choroba serca powodująca niewielkie ograniczenia aktywności fizycznej. Dobre samopoczucie w spoczynku. Podstawowa aktywność powoduje zmęczenie, duszność, kołatanie serca, bóle wieńcowe.
Klasa III.
Choroba serca powodująca ograniczenie aktywności fizycznej. Dobre samopoczucie w spoczynku. Mniejsza niż podstawowa aktywność fizyczna powoduje zmęczenie, duszność, kołatanie serca, bóle wieńcowe.
Klasa IV.
Choroba serca, która przy jakiejkolwiek aktywności fizycznej wywołuje dyskomfort. Objawy niewydolności serca lub niewydolności wieńcowej mogą występować nawet w spoczynku. Jeśli zostanie podjęta jakakolwiek aktywność fizyczna, wzrasta dyskomfort.
DEFINICJA EF – FRAKCJA WYRZUTOWA LEWEJ KOMORY:
Frakcja wyrzutowa lewej komory - ilość krwi wypływająca z lewej komory do układu krążenia podczas skurczu serca. Frakcja wyrzutowa jest zwykle wyrażana w procentach, jako stosunek objętości krwi wypływającej w czasie skurczu z lewej komory do całkowitej objętości lewej komory. Frakcja wyrzutowa określa zdolność serca do skurczu i jest wykładnikiem wydolności serca. W przypadku choroby serca prowadzącej do jego niewydolności, frakcja wyrzutowa wynosi zwykle poniżej 50%.
DEFINICJA RÓWNOWAŻNIKA METABOLICZNEGO – MET, STOSOWANEGO PRZY OCENIE PRÓBY WYSIŁKOWEJ:
MET-y (MET - równoważnik metaboliczny jest jednostką spoczynkowego poboru tlenu , ok. 3,5 ml tlenu na kilogram masy ciała na minutę) uzyskuje się, dzieląc objętość tlenu (w ml/min) przez iloczyn: masy ciała (w kg) x 3,5. Liczbę 3,5 przyjmuje się jako wartość odpowiadającą zużyciu tlenu w spoczynku i wyraża w mililitrach tlenu na kilogram masy ciała na minutę.
64. Uszkodzenia przepony – rozerwanie przepony, przepukliny przeponowe - w zależności od stopnia zaburzeń funkcji przewodu pokarmowego, oddychania i krążenia:
a) bez zaburzeń funkcji – np. po leczeniu operacyjnym ............................................................................ 1-5
b) zaburzenia niewielkiego stopnia ......................................................................................................... 5-10
c) zaburzenia średniego stopnia ............................................................................................................ 10-20
d) zaburzenia dużego stopnia ............................................................................................................... 20-40
F. USZKODZENIA BRZUCHA I ICH NASTĘPSTWA
65. Uszkodzenia powłok jamy brzusznej (przepukliny urazowe, przetoki, blizny itp.), okolicy lędźwiowej i krzyżowej - w zależności od charakteru blizn, ubytków, umiejscowienia i rozmiarów uszkodzenia:
a) blizny, niewielkie ubytki tkanek........................................................................................................... 1-5
b) rozległe przerośnięte, ściągające blizny, ubytki mięśniowe, przetrwałe przepukliny ........................ 5-15
c) przetoki .............................................................................................................................................. 15-30
UWAGA:
Za przepukliny urazowe uważa się przepukliny spowodowane pourazowym uszkodzeniem powłok brzusznych (np. po rozerwaniu mięśni powłok brzusznych. Nie podlegają orzekaniu przy ustalaniu następstw nieszczęśliwego wypadku przepukliny do ujawnienia których doszło w wyniku wysiłku fizycznego lub dźwignięcia ciężaru.
66. Uszkodzenia żołądka, jelit, sieci, krezki jelita:
a) bez zaburzeń funkcji przewodu pokarmowego .................................................................................... 1-5
b) z niewielkiego stopnia zaburzeniami funkcji i
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||